Ομιλία Παπανδρέου στην προ Ημερησίας Διατάξεως Συζήτηση για την απόκτηση ελληνικής ιθαγένειας από αλλοδαπούς και τη μεταναστευτική πολιτική στη Βουλή (08.02.2010 )

Βιώσιμες και δίκαιες συντάξεις σε μια ανοιχτή κοινωνία

Ένα άρθρο που με απλά λόγια αναλύει το θέμα του ασφαλιστικού. Με δεδομένο ότι η συζήτηση για το ασφαλιστικό είναι (και πάλι) ανοικτή (αλλά αυτή την φορά δεν έχουμε περιθώρια να μην βρούμε κάποιες λύσεις που θα έχουν βάθος χρόνου), νομίζω ότι καλό είναι να το διαβάσετε, είτε συμφωνήσετε μαζί του, είτε όχι.

Απομονώνω μερικά αποσπάσματα, για να κεντρίσω το ενδιαφέρον σας.

Η αποσιώπηση αυτής της απλής αλήθειας και η εμμονή στην «ανάγκη εξεύρεσης πόρων», ώστε να μην αλλάξει τίποτε, αναδεικνύει μια ενδιαφέρουσα όψη της διαμάχης: ότι μερικοί, προκειμένου να διατηρήσουν τα κεκτημένα τους, είναι έτοιμοι να στείλουν το λογαριασμό –και τι λογαριασμό!– στη γενιά των παιδιών τους, στο όνομα πάντοτε της αλληλεγγύης των γενεών.

[...]

Επιπλέον, ναι μεν η εισφοροδιαφυγή συμφέρει πρωτίστως τον εργοδότη, αλλά συχνά ωφελεί και τον εργαζόμενο. Ένας ασφαλισμένος με χαμηλές αποδοχές θα πάρει την ίδια σύνταξη –την κατώτατη– είτε συγκεντρώσει 4.500 ένσημα (15 έτη ασφάλισης) είτε 9.500 (31 έτη και 8 μήνες). Με αυτά τα δεδομένα, παρ’ ότι καταστροφική για τα οικονομικά του συστήματος, από τη σκοπιά των ασφαλισμένων η εισφοροδιαφυγή συνιστά ορθολογική επιλογή. Γι’ αυτό, όσο ο τρόπος υπολογισμού των συντάξεων παρέχει κίνητρα «χειραγώγησης» των κανόνων του συστήματος[6], οι εκκλήσεις για την πάταξή της θα διατηρούν έναν αυστηρά τελετουργικό χαρακτήρα.

[...]

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις μας, οι συντάξεις είναι υπερ-ανταποδοτικές για όλους τους τύπους ασφαλισμένων στο Δημόσιο, στις τράπεζες, στον ΟΓΑ, στις ΔΕΚΟ, καθώς και στα «ευγενή ταμεία» γιατρών-δικηγόρων-μηχανικών. Αντίθετα, οι συντάξεις είναι υπο-ανταποδοτικές για τους μισούς σχεδόν τύπους ασφαλισμένων στο ΙΚΑ.

[...]

Ας κάνει διάλογο η κυβέρνηση με τους κοινωνικούς φορείς. Αρκεί να μην έχει αυταπάτες ότι η λύση θα έλθει συζητώντας με εκείνους που «θα βρεθούν για πολλοστή φορά στο τραπέζι της διαπραγμάτευσης με τελικό πάντα στόχο το πώς δεν θα αλλάξει το σύστημα»

γιατί γράφω για τον εαυτό μου

Τον τελευταίο καιρό έχω γράψει 2-3 posts σχετικά με εμένα: πού διορίστηκα, αν αμείβομαι κ.λ. Κάποιοι (κυρίως φίλοι, άνθρωποι που θέλουν να με προστατέψουν) μου λένε ότι δεν κάνω καλά, αφού εμφανίζομαι να απολογούμαι.

Δεν είναι έτσι.

Ζούμε σε μία κοινωνία γεμάτη μυστικά, αδιαφάνεια και στεγανά. Συζητάμε για τους μισθούς, στον δημόσιο τομέα, στον ιδιωτικό τομέα, στην Βουλή και κανένας δεν γνωρίζει πραγματικά πόσες είναι οι αποδοχές. Ζούμε σε μία κοινωνία που κανείς δεν τολμάει να αξιολογήσει τις ικανότητες, τις γνώσεις και την εργασία των άλλων, αλλά κυρίως τις δικές του. (Μιλάω και για τον ιδιωτικό τομέα ακόμη: νομίζω ότι οι περισσότεροι εργαζόμενοι δεν θεωρούν ότι η διαφορά μισθού από τον επόμενο στην ιεραρχία είναι δίκαιη.)

Με ενδιαφέρει λοιπόν να ανοίξει αυτή η συζήτηση. Όχι για εμένα προσωπικά, αλλά διότι θεωρώ ότι είναι ο μόνος τρόπος να δούμε τα προβλήματα κατάφατσα και κάποια στιγμή να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις ώστε το δημόσιο να μπορεί να προσελκύει ανθρώπους με φιλοδοξίες (και να μην τις πνίγει σε μερικούς μήνες), να μπορεί να τους ανταμείβει ανάλογα με αυτό που προσφέρουν και να έχει την δυνατότητα να τους δώσει μία προοπτική καριέρας -θα αργήσει πολύ φοβάμαι, αλλά κάποια στιγμή πρέπει να ξεκινήσει τουλάχιστον η συζήτηση.

Έχει επίσης σημασία να μάθουμε όλοι πόσες είναι οι αμοιβές αυτών που διοικούν το κράτος. Η πραγματικότητα που ανακαλύπτω σιγά-σιγά απέχει πολύ από αυτό που νόμιζα, με άλλους να πληρώνονται πολύ περισσότερο από ότι θα περίμενα και άλλους πολύ λιγότερο από ότι θα έπρεπε.

Αλλά υπάρχει και ένα προσωπικό κέρδος σε αυτή την διαδικασία λογοδοσίας. Μερικές φορές είναι εύκολο να δικαιολογήσεις στον εαυτό σου μία παρατυπία που έχει καλή πρόθεση. Επίσης, είναι εύκολο να κρίνεις, ο ίδιος για τον εαυτό σου, ότι αξίζεις κάτι. Είναι όμως πολύ πιο δύσκολο να πείσεις τους άλλους.

Με αυτό τον τρόπο έχω αυτοδεσμευτεί να πρέπει να μπορώ να υποστηρίξω, όχι στον εαυτό μου, αλλά δημόσια, ό,τι κάνω. Και αυτό είναι ένα μία πολύ καλή πρόληψη για κάθε είδους στραβοπατήματα, ακόμη και αν έχουν από πίσω τους καλές ή δίκαιες προθέσεις. Το "ε, δεν είναι και τόσο σοβαρό", είναι εύκολο να το πει κάποιος για τον εαυτό του, αλλά ισχύει πραγματικά μόνο αν το συμμερίζονται και οι άλλοι.

Αντί να με ελέγχω μόνο εγώ, σας έχω δώσει τις πληροφορίες για να το κάνετε εσείς -εξ ορισμού πιο αντικειμενικά. Και το καλό είναι ότι αν ξεκινήσεις αυτή την διαδικασία, είναι δύσκολο να την διακόψεις.

Θα συνεχίσω να το κάνω λοιπόν, ακόμη και αν μερικές φορές μοιάζει άχαρο.

Π. Μανδραβέλης: Τομή και τιμωρία

Γράφει ο Πάσχος Μανδραβέλης:

"Πολλοί μπορεί να ελεεινολογήσουν τους πολιτικούς, οι οποίοι τόσα χρόνια δεν έκαναν τις αναγκαίες τομές με αποτέλεσμα να υφιστάμεθα σήμερα όλοι την τιμωρία. Δικαιολογημένη η κριτική, αλλά περιγράφει μέρος της πραγματικότητας."

Διαβάστε όλο το άρθρο στην Καθημερινή.

Δηλώσεις Πρωθυπουργού για την Οικονομία

για την αμοιβή μου στον ΟΠΑΠ

Στην συνεδρίαση του ΔΣ του ΟΠΑΠ που έγινε σήμερα, καταγράφηκε οριστικά η παραίτησή μου (όπως και άλλων μελών του) από την αμοιβή μου για την συμμετοχή σε αυτό.

Η αμοιβή ήταν (πάνω-κάτω, δεν είμαι σίγουρος ακριβώς) 2.000 Ευρώ/μήνα, πλην όποιους φόρους αντιστοιχούν σε αυτό το ποσό (νομίζω 25%). Όπως έχω αναφέρει και στο παρελθόν, δεν θεωρώ αυτή την αμοιβή υπερβολική με δεδομένο τον φόρτο εργασίας και την ευθύνη. Και θεωρώ ότι είναι λάθος να καθιερωθεί αυτή η πρακτική και να θεωρείται δεδομένη. Θεωρώ επίσης ότι όταν τα δεδομένα αλλάξουν, οι δύο υπουργοί (Πολιτισμού, Οικονομικών) θα πρέπει να επανεξετάσουν την θέση τους στο θέμα.

Παρόλα αυτά, κατανοώ και στηρίζω την πρόταση των αρμόδιων υπουργείων, σε μία πολύ δύσκολη περίοδο για τα οικονομικά της χώρας, καθώς και την προσπάθεια της κυβέρνησης να περάσει ένα νέο ήθος για την συμμετοχή σε παρόμοιες θέσεις, ότι δηλαδή δεν είναι ένας τρόπος να βολέψουμε κάποιους "δικούς μας", αλλά θέσεις που συνεπάγονται δουλειά και ευθύνη -ίσως και χωρίς την αντίστοιχη οικονομική αμοιβή. [*]

Σε αυτό το πλαίσιο, πρότεινα η αμοιβή μου να υπολογίζεται, απλά να μην την λαμβάνω και να πηγαίνει για κάποιο σκοπό που θα όριζα εγώ (είχα στο μυαλό μου κάτι που θα μπορούσε να χρηματοδοτήσει ανοικτό λογισμικό ή κάτι παρεμφερές). Όμως, όσο το έψαξε ο φοροτεχνικός (και χωρίς να είναι αυτή την στιγμή δεδομένος ο τρόπος φορολόγησης), δεν υπήρχε μία απλή φόρμουλα, ώστε να είμαι σίγουρος ότι δεν θα βρεθώ να πληρώνω και φόρο για κάποια χρήματα που δεν έλαβα.

Τελικά, η πιο απλή λύση ήταν και αυτή που προτάθηκε στην αρχή, να παραιτηθώ από την αμοιβή. Να προσθέσω, επειδή ρωτήθηκα στο παρελθόν, ότι η συμμετοχή σε επιτροπές της εταιρείας (με πρόταση που έγινε και από τους εργαζόμενους στην ΟΠΑΠ ΑΕ) είναι από φέτος χωρίς αμοιβή (τόσο για τους εργαζόμενους που συμμετέχουν σε αυτές, όσο και για τα μέλη του ΔΣ).

Δεν είναι και τόσο σημαντικά όλα αυτά -απλά, επειδή είχαμε ξεκινήσει μία σχετική συζήτηση πριν από μερικές εβδομάδες, τα αναφέρω και για χάρη της διαφάνειας. Και πάλι, αν αλλάξει κάτι στο μέλλον, θα ενημερώσω.

--
[*] Κάποια στιγμή, ένας φίλος μου είπε ότι θα πρέπει να αμειβόμαστε, αφού αλλιώς πολλοί θα πουν ότι "για να μην αμείβονται, από κάπου αλλού θα τα παίρνουν". Η λογική αυτή είναι εμετική. Αν έχουμε φτάσει στο σημείο να θεωρούμε δεδομένο ότι όλοι "από κάπου τα παίρνουν" και αν το "από που" δεν είναι προφανές, τότε είναι κρυφό, τί να πώ...